8 Samenvatting

Groningen, de grootste gemeente van Noord-Nederland, telt ongeveer 243.000 inwoners en staat bekend om zijn sfeer, compacte binnenstad en levendige studentenleven. Door het relatief hoge aandeel studenten en jongvolwassenen heeft de stad een dynamisch karakter, waarin wonen, werken, winkelen en recreëren sterk met elkaar verweven zijn. De binnenstad vervult hierin een centrale rol als economische, culturele en sociale ontmoetingsplek.

Om inzicht te krijgen in de kenmerken, het gedrag en de waardering van bezoekers, heeft de gemeente Groningen onderzoek laten uitvoeren naar bezoekersprofielen, bezoekmotieven en bestedingen. Om hier beter inzicht in te krijgen, heeft de gemeente onderzoek laten uitvoeren naar bezoekersprofielen, bezoekmotieven en bestedingen. In dit rapport worden de ontwikkelingen tussen 2019 en 2025 geanalyseerd, met als doel inzicht te bieden in wie de binnenstad bezoekt, hoe zij deze gebruiken en welke waarde zij vertegenwoordigen voor de stad.

Het onderzoek is uitgevoerd in meerdere meetjaren tussen 2019 en 2025, met een focus op het verzamelen van gegevens van bezoekers in de binnenstad. Bezoekers werden benaderd op strategisch gekozen locaties, met een nadruk op drukbezochte gebieden zoals winkelstraten en culturele hotspots. De respondenten zijn verdeeld in vijf doelgroepen: binnenstadbezoekers, binnenstadbewoners, dagrecreanten, verblijfstoeristen en werknemers.

De belangrijkste bezoekredenen verschillen per doelgroep. Verblijfstoeristen bezoeken Groningen vooral vanwege cultuur en toerisme, terwijl dagrecreanten en binnenstadbezoekers vaker komen om te winkelen. Horeca vormt daarnaast voor vrijwel alle doelgroepen een belangrijk onderdeel van het bezoek.

Bezoekers combineren regelmatig meerdere activiteiten tijdens een bezoek aan de binnenstad. Vooral winkelen, horeca en culturele activiteiten vormen een belangrijk onderdeel van het bezoekprogramma.

Hotels en pensions zijn de meest gebruikte accommodatie onder verblijfstoeristen. Het aandeel hotelgasten nam tussen 2019 en 2023 toe, waarna in 2025 een lichte daling zichtbaar is. Verblijven bij familie of vrienden blijft de tweede meest gebruikte verblijfsvorm.

De waardering van accommodaties is over alle accommodatievormen hoog, met cijfers rond de 8,0 en 9,0. Vooral verblijf bij familie of vrienden krijgt consistent hoge beoordelingen. Hotels worden het vaakst gebruikt en worden eveneens positief beoordeeld.

Na een afname van de gemiddelde verblijfsduur tussen 2019 en 2023 is in 2025 een duidelijke stijging zichtbaar. Verblijfstoeristen verbleven in 2025 gemiddeld 7,6 nachten in de gemeente Groningen, aanzienlijk langer dan in de voorgaande meetjaren. Wel wordt de langere verblijfsduur beïnvloedt door enkele verblijfstoeristen die in Groningen (een deel van het) jaar verblijven.

De binnenstad van Groningen wordt door bezoekers positief beoordeeld, met een gemiddeld cijfer rond de 8.0. Met name de sfeer en gezelligheid, het aanbod aan horeca, de markt en het winkelaanbod van de binnenstad worden door bezoekers gewaardeerd.

Uit de open antwoorden blijkt dat bezoekers vooral behoefte hebben aan meer diversiteit in het winkelaanbod. Met name meer kledingwinkels, bekende modeketens, onafhankelijke boetiekjes en gespecialiseerde winkels worden regelmatig genoemd. Daarnaast bestaat er vraag naar meer onderscheidende horeca en culturele activiteiten.

De gemiddelde bestedingen per persoon zijn de afgelopen jaren gestegen. Verblijfstoeristen geven met afstand het meeste uit, gevolgd door dagrecreanten. Werknemers kennen de laagste uitgaven per persoon. Wanneer rekening wordt gehouden met inflatie blijkt dat de stijging minder sterk is dan de nominale cijfers suggereren. De totale uitgaven per persoon stegen reëel van €37 in 2019 naar €48 in 2025. Vooral uitgaven aan overnachtingen en niet-dagelijkse aankopen zijn ook na inflatiecorrectie hoger dan in 2019.

Tussen de doelgroepen bestaan grote verschillen in bestedingspatroon. Verblijfstoeristen geven relatief veel uit aan overnachtingen, horeca en winkelen, terwijl werknemers en bewoners vooral uitgaven doen aan dagelijkse boodschappen en horeca.

De duur van het verblijf blijkt nauwelijks samen te hangen met de hoogte van de dagelijkse uitgaven. Bezoekers die langer verblijven geven per dag gemiddeld niet meer uit dan bezoekers die korter blijven. Ook bezoekredenen hangen slechts beperkt samen met de hoogte van de uitgaven. Het duidelijkste verband is zichtbaar bij recreatief winkelen; bezoekers die hiervoor naar de binnenstad komen geven gemiddeld iets meer uit.

Sterkere verschillen zijn zichtbaar tussen accommodatietypen. Verblijfstoeristen die in een hotel of Bed & Breakfast verblijven geven aanzienlijk meer uit dan bezoekers die bij familie of vrienden verblijven. Ook bezoekers die meerdere activiteiten ondernemen geven gemiddeld iets meer uit dan bezoekers met een minder actief bezoekpatroon.