6 Dissimilariteit naar migratieachtergrond

In dit hoofdstuk kijken we naar dissimilariteit op basis van de migratieachtergrond van de leerling. Hierbij houden we de CBS-indeling voor de migratieachtergrond aan: Nederlands, Europees (exclusief Nederland) en niet-Europees (zie voor meer informatie over migratieachtergrond bijlage 1). Daarnaast brengen we in kaart of de gemiddelde dissimilariteitsscore op basis van de achtergrond van de leerling verschilt tussen bijzondere en openbare basisscholen.

Wanneer we kijken naar het aandeel basisscholen met een hoge dissimilariteitsscore op basis van migratieachtergrond, zien we een overwegend dalende trend (zie tabel 8). Het aandeel ligt in 2012 op 12%, stijgt kort naar 15% in 2014 en 2016, en neemt daarna af tot 9% in 2022. In 2024 is sprake van een lichte stijging naar 11%.

Ondanks deze kleine schommelingen is het aandeel scholen met een hoge dissimilariteit in de meest recente jaren lager dan aan het begin van de onderzoeksperiode. Dit wijst erop dat het aantal basisscholen met een sterk gesegregeerde leerlingenpopulatie naar migratieachtergrond licht is afgenomen. Oftewel, leerlingen met verschillende migratieachtergronden zijn in toenemende mate meer gemengd over scholen verdeeld.

Vanwege het lagere aantal scholen in het voortgezet onderwijs is het niet mogelijk om de scholen in te delen in drie afzonderlijke categorieën. Daarom zijn de categorieën ‘matige’ en ‘hoge’ dissimilariteit samengevoegd (zie tabel 9).

Wanneer we kijken naar het aandeel scholen dat in deze gecombineerde categorie valt, zien we over de periode 2012–2024 een dalende trend. Het aandeel ligt in 2012 op 38% en schommelt in de daaropvolgende jaren, met een piek van 42% in 2016. Daarna zet een meer duidelijke daling in, tot 24% in 2024.

Dit betekent dat het aantal scholen met een matige tot hoge mate van segregatie naar migratieachtergrond is afgenomen, terwijl het aandeel gemengde scholen juist is toegenomen. Dit sluit aan bij de ontwikkeling in de gemiddelde dissimilariteitsscore, die eveneens een afname laat zien.